W dziedzinie marketingu, termin „fake news” odnosi się do celowego rozpowszechniania fałszywych, wprowadzających w błąd, zniekształconych lub mocno przesadzonych informacji, które są prezentowane jako autentyczne wiadomości lub rzetelne treści. Treści te mogą dotyczyć produktów, usług, marek, firm konkurencyjnych, strategii rynkowych, a nawet ogólnych trendów w branży. Głównym celem fake news w kontekście marketingowym jest manipulacja percepcją konsumentów, wpływanie na ich decyzje zakupowe, podważanie reputacji konkurencji lub budowanie fałszywego, często przesadnie pozytywnego, wizerunku własnej marki.
Charakterystyczne dla fake news jest to, że często są one nacechowane emocjonalnie, sensacyjne i trudne do zweryfikowania przez przeciętnego odbiorcę. Rozprzestrzeniają się błyskawicznie, zwłaszcza poprzez media społecznościowe, fora internetowe, blogi oraz tzw. „ciemny social” (dark social), wykorzystując algorytmy platform i tendencję użytkowników do dzielenia się informacjami, które potwierdzają ich istniejące przekonania (tzw. bańka filtrująca i komora echa). Stanowią poważne wyzwanie dla zarządzania reputacją marki, budowania zaufania konsumentów i prowadzenia etycznych działań marketingowych, wymagając od firm proaktywnych strategii monitorowania, weryfikacji faktów i szybkiego reagowania kryzysowego.
Praktyczny przykład zastosowania: Firma produkująca napoje energetyczne, „PowerUp”, staje się celem skoordynowanej kampanii fake news zainicjowanej przez anonimowych autorów na platformach społecznościowych. Pojawiają się posty i artykuły na niezweryfikowanych stronach internetowych, fałszywie sugerujące, że napój „PowerUp” zawiera nielegalne substancje psychoaktywne, które wywołują uzależnienie i negatywnie wpływają na zdrowie serca. Pomimo że wszystkie składniki „PowerUp” są zatwierdzone przez odpowiednie organy regulacyjne i widnieją na etykiecie, sensacyjne tytuły i zmanipulowane „świadectwa” rzekomych konsumentów szybko zdobywają popularność. Celem kampanii jest zaszkodzenie reputacji „PowerUp”, spowodowanie spadku sprzedaży i skierowanie klientów do konkurencyjnych marek. W efekcie, firma odnotowuje znaczny spadek zaufania konsumentów i konieczność uruchomienia kompleksowego planu zarządzania kryzysowego, obejmującego kampanię informacyjną prostującą nieprawdziwe zarzuty, publikację szczegółowych raportów laboratoryjnych oraz współpracę z platformami w celu usunięcia dezinformacji.
Synonimy: Dezinformacja, Misinformacja, Fałszywe wiadomości, Propaganda, Hoax.
Powiązane terminy w kontekście marketingowym: Zarządzanie reputacją, Public relations (PR), Marketing kryzysowy, Weryfikacja faktów (fact-checking), Etyka w marketingu, Bańka filtrująca (filter bubble), Komora echa (echo chamber), Clickbait, Deepfake.